Gỗ lim thuộc nhóm mấy? Gỗ lim là gì? Mấy loại và ứng dụng

Gỗ lim là một đại diện của trong nhóm tứ thiết (Đinh, lim, sến, táu) của Việt Nam. Đây là loại gỗ cứng, thẳng, khó cong vênh, được ứng dụng nhiều đặc biệt là trong các kiến trúc cổ như nhà rường, đền, chùa của Việt Nam. Để nhận diện được gỗ lim cần nắm bắt được màu sắc, hình dáng, đường vân của loại gỗ này.

Gỗ Lim Là Gì?
Gỗ Lim Là Gì?

Gỗ lim là gì?

Gỗ lim là loại gỗ nổi tiếng, được khai thác từ cây lim. Lim là loại cây thân gỗ có danh pháp khoa học là Erythrophleum Fordii. Thuộc phân họ Vang, Đậu; chi Lim Xanh. Đây là loài cây thân gỗ lớn cao trên 30m, thân thẳng, vỏ nâu thuộc loài ưa sáng và mọc chậm. Thích hợp phát triển ở những vùng đất sét, sét pha thuộc khí hậu nhiệt đới giống, chính vì vậy hiện nay lim phân bố chủ yếu ở Việt Nam, Lào, Đài Loan, Trung Quốc và một số khu vực ở châu Phi.

Gỗ lim được xếp vào nhóm IIA trong bảng danh mục phân loại gỗ Việt Nam bởi độ quý hiếm, bền chắc cùng những đường vân đẹp mang giá trị cao.

Đặc điểm nhận diện gỗ lim

Đặc điểm Nổi Bật Của Gỗ Lim
Đặc điểm Nổi Bật Của Gỗ Lim

Trong tự nhiên

Cây lim là cây gỗ lớn, cao trên 30m. Cây mọc lẻ thường phân cành thấp, cành non màu xanh lục. Là cây đón nắng, nhưng cây con lại là cây mọc dưới tán. Thân gỗ thẳng, tròn, gốc có bạch nhỏ, vỏ có nhiều nốt sần màu nâu nhạt sau bong mảng vảy lớn, lớp vỏ trong có màu nâu. Lá xanh đậm, kép lông chim hai 2 lần mọc cách và có 3 – 4 cuống cấp 2. Hoa lim hình chùm kép. Quả có hình trái thuôn. Hạt dẹt màu nâu đen, vỏ hạt hóa gỗ, cứng, dây rốn dày và to gần bằng hạt.

Sau khi khai thác, xử lý

Sau khi khai thác, gỗ lim thường được để thành những cột gỗ thẳng, tròn. Có màu đậm cánh gián đậm, mùi hắc, các thớ gỗ rất dày, nhìn nặng và chắc.

Ưu và nhược điểm của gỗ lim

Ưu điểm của gỗ lim

Gỗ lim là loại gỗ quý thuộc nhóm II. Nên chắc chắn đây là một loại gỗ quý. Một số ưu điểm của gỗ lim có thể kể đến là:

  • Các thớ của gỗ lim rất chắc chắn và chặt chẽ, trọng lượng nặng, thớ gỗ cứng, có mùi hắc nên chống mối mọt rất tốt.
  • Kết cấu bên trong chặt chẽ, có khả năng chịu nén tốt, khó biến dạng hay cong vênh trong quá trình sử dụng, có độ bền trường tồn theo thời gian. Được lựa chọn để sử dụng trong kiến trúc nhà ở, cột kèo, mái đình…
  • Vẻ đẹp quý phái, đậm nét cổ phong, khi được chọn lựa sử dụng sẽ nâng tầm giá trị, đẳng cấp cho căn nhà.
  • Bề mặt gỗ mịn cùng các vân gỗ mềm mại, tinh tế giúp nâng cao chất lượng thẩm mỹ cho căn nhà.
  • Nếu được xử lý ẩm mốc sẽ mang lại sự bền bỉ hơn cho gỗ lim

Nhược điểm của gỗ lim

  • Gỗ lim xẹt có mùi đặc trưng, rất hắc, chất liệu gỗ cứng nên rất gây hại cho phổi của người thợ khi làm, chế tác với gỗ lim.
  • Gỗ lim chỉ sinh trưởng tốt ở vùng Tây Nguyên.
  • Gỗ có trọng lượng nặng, cứng, chắc nên gặp trở ngại, nhiều khó khăn khi thi công, lắp đặt các sản phẩm bằng gỗ lim.
  • Bề mặt gỗ lim sẽ chuyển từ nâu sang đen nếu để lâu hoặc ngâm dưới bùn.
  • Là loại gỗ quý trong nhóm IIA, bị cấm khai thác nên gỗ lim thường có giá thành cao, tăng theo từng năm, lượng gỗ ngày càng khan hiếm.
  • Nếu bị khai thác quá nhiều sẽ dẫn đến tuyệt chủng, tàn phá rừng, ảnh hưởng đến các loài sinh vật khác.

Những loại gỗ lim thường gặp

Những loại gỗ lim thường gặp như: gỗ lim xanh, gỗ lim vẹt, gỗ lim xanh, gỗ lim lào, gỗ lim đen. Hãy theo dõi chi tiết những loại gỗ lim dưới đây:

Lim Lào

Là loại gỗ lim sinh trưởng chủ yếu ở những cánh rừng già nước Lào, có nhiều đặc tính nổi trội với độ cứng cao, độ đặc mịn, kháng được mọt sâu, có mùi hắc. Thị trường đánh giá cao loại lim này, nhưng hiện tại hàng khan hiếm vì Chính Phủ Lào đã cấm xuất khẩu gỗ và ngừng cấp các quota khai thác lâm sản do rừng Lào đang gặp tình trạng nguy cấp.

Gỗ Lim Lào
Gỗ Lim Lào

Lim Campuchia 

Là loại lim có chất lượng tương đồng với lim Lào và lim xanh do ở cùng khu vực khí hậu. Là loại gỗ lim được đánh giá cao, ưa chuộng. Hiện nay đang khan hiếm dần do khai thác nhiều và chính sách đóng cửa rừng của Campuchia.

Gỗ Lim Campuchia 
Gỗ Lim Campuchia

Lim Xanh

Đây là loại lim thường thấy của Việt Nam, sinh trưởng chủ yếu ở các vùng núi Tây Nguyên.

Khi mới chặt, loại gỗ này có màu xanh hoặc vàng đặc trưng rồi mới chuyển qua màu nâu thẫm.

Dác gỗ có màu vàng nâu đối với gỗ non. Gỗ trưởng thành có màu vàng đen. Là loại lim có chất lượng tốt nhất, hiện đang bị khai thác trái phép một cách cạn kiệt, gây ảnh hưởng rất lớn đến hệ sinh thái rừng.

gỗ Lim Xanh
gỗ Lim Xanh

Lim Nam Phi 

Là loại gỗ lim được nhập khẩu từ Nam Phi. Loại gỗ này có một vài đặc điểm hơi khác với gỗ lim Lào một chút ở màu sắc, khối lượng. Ngoài ra gỗ lim Nam Phi còn là tên gọi chung về xuất xứ của gỗ lim Châu Phi. Nơi đây đang có tình trạng khai thác rừng tràn lan để xuất khẩu do chính sách quản lý rừng còn lỏng lẻo.

Gỗ Lim Nam Phi 
Gỗ Lim Nam Phi

Cách nhận biết gỗ lim chính xác nhất

Phân biệt gỗ lim Lào và gỗ lim Nam Phi

Phân Biệt Gỗ Lim Lào Và Gỗ Lim Nam Phi
Phân Biệt Gỗ Lim Lào Và Gỗ Lim Nam Phi

Để phân biệt được gỗ lim Làogỗ lim Nam Phi cần chú ý đến các đặc điểm sau:

  • Gỗ lim Lào có màu đỏ hơn, đậm hơn và sau khi phun màu thì lại có màu sắc sáng bóng hơn, mượt hơn so với gỗ Nam Phi.
  • Ngoài ra, lim Lào có khối lượng nặng hơn lim Nam Phi và vân gỗ của hai loại gỗ lim này cũng có một chút khác biệt. Vân lim Lào đẹp, mịn hơn rất nhiều so  với vân lim Nam Phi.

Nhận biết gỗ lim thông qua mùi hương

Gỗ lim có mùi hương đặc trưng, hơi hắc, dễ gây dị ứng mũi cho những người không quen. Mỗi loại gỗ có một mùi hương riêng, lưu giữ rất lâu trong các thớ gỗ, vì vậy cần ngửi cũng là cách để phân biệt được các loại >gỗ lim.

Nhận biết gỗ lim thông qua trọng lượng

Gỗ lim rất nặng, cầm chắc tay; lại thuộc nhóm tứ thiết nên nếu nhấc thanh gỗ nhỏ lên mà bạn thấy nặng trịch thì rất có thể xác nhận rằng loại gỗ này rất nặng.

Nhận biết gỗ lim thông qua nước vôi trong

Gỗ lim có phản ứng với nước vôi trong. Vì vậy, để nhận biết được gỗ lim chỉ cần ngâm một đoạn gỗ lim trong thùng nước vôi trong, sau một thời gian nếu thấy gỗ chuyển màu thì có thể xác nhận được đấy là gỗ lim. Còn nếu không chuyển màu thì cần nên xem lại giấy tờ xuất xứ.

Nhận biết gỗ lim thông qua dằm gỗ

Một cách nhận biết đơn giản khác nữa chính là xem các dằm gỗ, với tính cứng, chắc của gỗ lim nên các dằm gỗ cùng khá là cứng, đanh và khó bị bẻ gãy.

Ứng dụng gỗ lim trong đời sống hàng ngày

Là loại gỗ quý gỗ lim được ứng dụng nhiều trong các mặt của đời sống hay thi công các công trình nội ngoại thất. Một số ứng dụng có thể dùng gỗ lim có thể kể đến như làm tủ thờ, làm cột kèo cho căn nhà, làm tủ đựng, lót sàn..

Gỗ lim trong những ngôi chùa

Là loại vật dụng chắc, tốt, bền nên gỗ lim cũng rất được ưa chuộng sử dụng trong những ngôi đền, chùa nổi tiếng. Khác với những ngôi nhà rường một chút là hệ thống cột kèo của đền chùa rất được chú trọng chạm khắc những hoa văn, họa tiết sinh động đậm nét đẹp đời thường.

Gỗ Lim Thiết Kế Trong Những Ngôi Chùa
Gỗ Lim Thiết Kế Trong Những Ngôi Chùa

Gỗ lim dùng làm nhà

Nhà rường là một trong những kiến trúc nhà độc đáo và nổi tiếng của Việt Nam. Mái nhà dốc, phủ ngói liệt hoặc ngói âm dương. Người ta thường chọn những loại gỗ cứng chắc, tránh mối mọt để ngôi nhà có tuổi thọ cao hơn. Ngày nay vẫn còn rất nhiều ngôi nhà có hệ thống cột, kèo, dầm được làm từ gỗ lim vẫn còn hiện hữu và được bảo tồn đến ngày hôm nay.

Gỗ Lim Dùng Làm Nhà
Gỗ lim dùng làm nhà

Gỗ lim ốp sàn

Sàn nhà bằng gỗ lim là một trong những loại sàn đẹp, bền bỉ với thời gian. gỗ lim còn ít thấm nước nên ít sợ bị ảnh hưởng bởi độ ẩm, đặc biệt là thời tiết khắc nghiệt mưa nhiều nắng nhiều như ở Việt Nam.

Gỗ Lim ốp Sàn
Gỗ Lim ốp Sàn

Gỗ lim ốp tường

Gỗ lim ốp tường sẽ mang lại sự sang trọng, giàu có cho căn nhà. Nét đẹp của gỗ lim luôn khiến người ta say đắm, mong muốn được sở hữu.

Gỗ Lim Dùng ốp Tường
Gỗ Lim Dùng ốp Tường

Gỗ lim ốp trần

Gỗ lim có tính dày dặn, thớ vân chặt nếu dùng để ốp trần thì cách nhiệt rất tốt. Đông ấm hè mát. Nên được ưa chuộng từ xưa đến nay.

Gỗ Lim ốp Trần
Gỗ Lim ốp Trần

Tin rằng bài viết này đã cung cấp cho bạn rất nhiều kiến thức về loại gỗ đặc biệt này. Hiện nay các loại gỗ tự nhiên đang bị khai thác một cách quá mức dẫn đến cạn kiệt, gây ảnh hưởng rất nặng đến khí hậu, tài nguyên. Hơn thế nữa việc khai thác trái phép gỗ làm mất nhà, nơi sinh sống của rất nhiều loại sinh vật. Chúng tôi mong rằng mỗi khi lựa chọn các sản phẩm từ gỗ quý vị hãy ưu tiên các loại gỗ được trồng, khai thác công nghiệp hoặc các loại gỗ nhân tạo để phần nào giảm bớt sự tàn phá tự nhiên, lưu giữ màu xanh cho thế hệ  con cháu mai sau. Mộc Đà Thành xin cám ơn.

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

0931434445